بهداشت فردی :

رعایت بهداشت لازمه سلامتی می باشد که در تمام  مکانهاو زمانها اجتناب ناپذیر است  و بالطبع  محیط پاک کوهستان  نیز از آن مستثنی نمی باشد بهداشت اجزاء متعددی دارد که در این مقوله جزء فردی آن مورد بررسی قرار میگیرد.

بهداشت فردی به مجمو.عه اقدامات و فعالتهایی گفته می شود که یک فرد باید  جهت حفظ سلامت خود بکار ببند . با توجه به این که پیشگیری کم  هزینه و راحت تر از درمان است ، پس چه پسندیده است که با رعایت بهداشت خود  را از عوارض بروز بیماری و نیز ناتوانایی ها که در اثر آن ایجادمیشود  رها کنیم .

رعایت بهداشت فردی در محیط کوهستان استراتژی خاصی را با توجه  به موقعیت مکانی  و امکاناتی  می طلبد که در این نوشتار سعی می گرددبهداشت اعضاء مختلف بدن بطور خلاصه و کلی توضیح داده شود.

پوست و مو  :

پوست بزرگترین ارگان بدن می باشد و با توجه به گستردگی و شکلهای متفاوت آن در قسمتهای مختلف بدن بحث خاص خود را می طلبد.

الف ) پوست صورت :پوشاندن کامل پوست صورت تقریبا غیر ممکن  است زیا ناگذیر باید اطراف چشم و بینی باز باشد  گاهی نیز در اثر  گرما مستور کردن صورت عملی نمی باشد . جهت حفظ از آن بهترین کار مانع فیزیکی مثل کلاه  یا چتر می باشد ولی چون با افزایش ارتفاع میزان اشعه ماورای بنفش افزایش می یابد و نیز بازتاب این اشعه از سطح برف و یخچالها صورت میگیرد بهتر است همزمان از کرمهای ضد /افتاب که درجه حفاظتی بالای 25 داشته باشد نیز استفاده گردد.

در محیط های سرد نیز شایسته است  پوست صورت علاوه بر حفاظت توسط پارچه ای با رو بند مناسب یا وازلین یا گلیسیرین نیز پوشیده شود تا رطوبت سطحی پوست در اثر سرما یا وزش باد از بین نرود.به خاطر داشته باشیم که در این موارد استفاده از کرمهای مرطوب کننده باعث تشدید خشکی پوست و بدتر شئن آن می گردد.به آقایان توصیه میشود  که قبل از اجرای برنامه از اصلاح صورت خودداری نمایند چون صورت تازه اصلاح شده نسبت به عوامل آسیب رسان حساس تر است

ب ) پوست دست :این عضو نیز در صورت امکان با محافظ مکانیکی مثل دستکش پوشانده شود .توجه گردد که شستوشوی مکرر دست باعث خشگی  پوست می گردد و به آن آسیب می رساندبنابراین در محیط کوهستان فقط در مواقع لزوم مثل موقع صرف غذا ، دستها شسته شود . در مواردی که پوست بر اثر سرما یا آفتاب خشک گردیده ،وازلین یا گلیسیرین بهترین انتخاب جهت چرب کردن دستها می باشد .

ج ) پوست تنه : بهتر است که هنگام پوشیدن لیاس زیر که در تماس با پوست می باشد به این نکته توجه داشته باشیم که پون ممکن است در طول برنامه لباس زیر تعویض نگردد پس همیشه قبل از برناممه استحمام کرده و لباس تمیز بپوشیم و همچنین دقت کنیم که جنس لباس زیر نخی باشد ت پوست را کمتر تحریک کند .

به عنوان  یک توصیه کلی در نظر داشته باشید که پوست باید با ملایمت شسته شود و  اقداماتی همجون کیسه کشیدن باعث از بین رفتن چربی سطحی پوست شده و آن را تحریک پذیر می نماید پس شستشو  با صابون گلیسیرین  یا شامپو بدن صورت گیر د تا علاوه بر پاکیزه شدن حفاظت پوستی آسیب نبیند.

د ) پوست پاها:در انتخاب جورای نیز باید دقت نمودتا آن نیز نخی باشد  سعی نمایید در هر فرصت ممکن پاها را از کفش درآورید  و جورابها را خارج نمایید تا تنفس سطحی پوستی پا انجام پذیرد و در هر محلی که عملی بود جورابها را بشوئید حتی اگر به تنهایی با آب صورت گیرد.

ه ) مو و ناخن : این دو عضو که از ضمائم پوست هستند نیز به مراقبت خاص خود احتیاج دارند موها باید قبل از برنامه شسته شده و بدون استفاده از وسایل خشک کننده حرارتی خشک گردند .بهتر است موها در حین برنامه کوتاه باشند تا از جذب گرد و غبار و نیز عرق اجتناب گردد .مو ها نیز باید در هر فرصت ممکن د معرض هوا قرار گیرد .البته باید در برناممه زمستانی وضعیت هوا را به خوبی مد نظر قرار داشت تا برهنه کردن موها از زیر کلا ه باعث سرماخوردگی نگردد.

ناخن ها نیز باید قبل از هر برنامه کوتاه گردند. کوتاه بودن ناخن ها از آلودگی در فضای زیر آنها و نیز احتمال شکستن آنها در صورت برخورد با هر جسم سختی جلوگیری می نماید . هر چند که در سنگ نوردی داشتن ناخن بلند امکان ندارد.

چشم :

عضو بسیار حساس بدن نیاز به مراقبت خاص دارد .جهت اجتناب از آسیب چشم از نور آفتاب ، گرد و غبار و... باید عینک مناسب  استفاد هنمود .جهت محافظت از باد باید از عینک هتای حفاظ دار استفاده نمود که در غیر این صورت باد در پشت عینک پیچیده و خود اذیت کننده است .

برای حفاظت از نور آفتاب باید از عینک آفتابی مناسب که حفاظت خوبی از ماوراءبنفش داشته باشد استفاده نمود . می توان به عینک ها ی فتوکرومیک اشاره کرد که رنگدانه درون شیشه در اثر این اشعه تغییر رنگ داده و تیره می شوند و اشعه را به خود جذب میکند در حین استفاده از عینک سایه در روی چشم ایجاد گردیده و مردمک گشاد میشود و اگر عینک در جه حفاظتی خوبی نداشته یاشد این گشاد شدن مردمک راه را برای ورود بیشتر اشعه مضر باز می تماید به عنوان آخیرین نکته باید یادآور شد که عینک باید شیشه بزرگ داشته باشد تا امام چشم را پوشش دهد

دهان ودندان :

بهداشت دهان و دندان با مسواک کردن با خمیر دندان مناسب شروع می گردد باید توجه داشت که حد اقل شبها دندانها مسواک گردند حتما نخ دندان استفاده گردد چون مسواک توانایی تمیز کردن فضای بین دندانها را ندارد .همچنین بهتر است بعد از مصرف شیرینی جات دهان را با آب شسته شود زیرا در حین کوهنوردی  هم ترشح بزاق کم میشود و هم میزان آب بزاق ترشح شده کمتر میباشدو توانایی تمیز کردن سطح دندان ها را ندارد.

جهت حفاظت سلامت حفره دندانی به ذکر همین نکته اکتفا میکنیم که از مصرف مواد غذایی داغ اجتناب گردد تا به پوست حساس آن آسیب نرسد.

دستگاه تنفس :

بهترین راه حفاظت از دستگاه تنفس درست نفس کشیدن است .به ا ین ترتیب که تنفس به صورت دم عمیق و از بینی صورت می گیرد که این نوع تنفس در برنامه های زمستانی و یا در ارتفاعات اهمیت بیشتری دارد زیرا ساختمان بینی بدین ترتیب است که جریان هوا حین عبور از آن گرم می شود و به ریه ها آسیب نمی رساند .

در حین صعود که معمولا نفس سریعتر است هر چند مدت یکبار جهت اجتناب از انباشته شدن هوا در فضای ریوی که باعث غیر فعال شدن حجمی از ریه می گردد یک بازدم شدید صورت گرفته و این هوا تخلیه می گردد.

 

دستگاه گردش خون :

جهت حفاظت سلامت این اورگان باید در طی برنامه های دراز مدت تمرینی و ورزشی سعی در افزایش بازدهی و نیز توان کاری آن گردیم تا در حین فعالیت عای کوهنوردی که جزءفعالیتهای سنگین ورزشی طبقه بندی می گردد ، دچار مشگل و افزایش بار وارده به آن نگردیم .

دستگاه ادراری :

کلیه ها که وظیفه تصفیه خون از مواد زائد را دارند جهت سلامت به آّ ب و مایعات نیاز دارند تا بتوانند وظایف محوله را به خوبی انجام دهند .به همین علت باید در هر فرصتی جهت نوشیدن مایعات استفاده نماییم تا فعالیت این دستگاه به خوبی صورت گیرد همچنین باید ادرار حاصله را در اولین فرصت تخلیه نمود تا از انباشته شدن آن در مثانه  که هم باعث درد و هم باعث ته نشین شدن ذرات آن میگردد اجتناب شود. البته در برنامه های که منابع آبی کمی در اختیار داریم با مصرف متعادل آب می توان کلیه ها را به شرایط عادت داد.

دستگاه گوارش :

دومین عضو بزرگ  بدن انرژی مورد نیاز فعالت های بدنی را تا مین میکندس حف سلامت آن ی انجام برنامه از هر حیث مهم می باشد و نظر به اینکه این عضو اجزای مختلفی دارد هر کدام جداگانه مورد بررسی قرار می گیرد.

دهان : قبلا به نکات بهداشتی دهان اشاره گردید .

معده : جهت حفاظت از معده ابتدا باید غذا خوب جویده  شود تا به قطعات کوچکتر تبدیل شودو جت هضم آماده گردد.همچنین جهت فعالیت مناسب معده باید همراه غذا نوشیدنی (آّب ،نوشابه ،...) مصرف نگردد.

غذا در دفعات مصرف شود تا از متسع شدن معده با مصرف زیاد و ناگهانی مواد غذایی اجتناب شود بهتر است تا گرسنه نشده ایم غذا نخوریم و البته در کوهنوردی در اغلب اوقات شرایط،زمان غذا خوردن را برای ما تعیین میکند.پس بنا به توصیه بزرگان این رشته درهر فرصتی به میزان مناسب غذا بخورید.

روده ها : راز سلامت روده ها در تخلیه کردن آن میباشد به اینترتیب که به محض احساس دفع جهت تخلیه روده ها اقدام گردد . مصرف مواد غذایی فیبر دار مثل حبوبات ،میوه و سبزیجات  باعث تسریع و تسهیل  در حرکات رود ها میگردد

تشکیلات کوه نوردی

فدراسیون کوهنوردی ،هیات ها و گروه ها :

این فدراسیون به نام فدراسیون اسکی و کوهپیمایی به سال 1326 به دنبال تشکیل فدراسیون های دیگر در ایران زیر نظر اداره کل تربیت بدنی کشور تاسیس گردید .در حال حاضر این فدراسیون بالاترین مرجع قانونی ورزش کوهنوردی در سرتاسر کشور می باشد و دارای بخش ها و مسئولین متعددی است.همچنین به تازگی انجمن کوهنوردی بانوان کشور نیز با این فداراسیون ادغام شده و این امکان برای مردان و زنان کوه نورد  فراهم گردیده تا هر چه بیشتر از دانش و توانایی های یکدیگر بهره مند شوند .این فدراسیون دارای کمیته های زیر می باشد:

کمیته کوهنوردی –هیمالیا نوردی –کوهپیمایی-صعود ورزشی- روابط عمومی دوچرخه کوهستان کمیته استانها -  امداد و نجات – کمیته پناهگاه ها –پزشکی  کوهستان – راهنمایان کوهستان و کمیته روابط بین الملل.        

سایت این فدراسیون ،www.Iranmountfed. میباشد.             

 

بازوهای این فذراسیون در استانهای کشور در واقع همان هیآت های کوه نوردی استان ها می باشد که در واقع وظایف  آنها توسط فدراسیون مشخص می شود.

معرفی چند گروه رسمی کوهنوردی کشور :

-       گروه کوه نوردی    چکاد کوهستان ،استان اصفهان.

-       گروه کوه نوردی    دانشگاه آزاد اسلامی کرج.

-       گروه کوه نوردی     آرش ،  استان فارس.

-       گروه کوه نوردی     نساجی غرب ، استان کرمانشاه.

-       گروه کوه نوردی     البرز ،استان مازندران .

 

بهداشت فردی و محیط

درمورد دستور یا روش غذایی به نکات ذیل توجه داششته باشید .

1-  در وعده های غذایی نهار و شام گوشت گنجتنیده شود، گوشت علاوه بر پروتئین حاوی مقدار زیادی آهن است . مصرف پرتقال یا نارنگی با غذاها ی گوشتی ،میزان جذ بآهن غذا را سه برابر می کند ، با توجه به اینکه کمبود آهن از علل افت کارایی ورزش است حتما این نوع میوه ها با غذا صرف شود.

2-  کلسیم از مواد بسیار ضروری برای بدن است ،خصوصا ورزشکاران برایاستحکام استخوان ها به کلسیم بیشتری احتیاج دارند .لبنیات و خصوصا ماست منابع سرشار از کلسیم هستند . در وعده هایی که شام میل  می کنید حتما مقداری ماست میل کنید.

3-  سبزیها حاو یویتامینهای B,C  هستند که کارایی ورزش را بالا می برد در وعده ای غذایی انواع سالاد ، سبزیعای تازه و پخته ، هویج پخته ،نخود فرنگی پخته و.... در نظر گرفته شود و حتما از این مواد استفاده کنید .

4-  غذا های دریایی شامل انواع املاح  و مواد لازم برای سلامتی ایت در وعده غذایی نیز انواع ماهی  و میگو مصرف شود.

5-  جهت بازسازی ذخایر کلیوژن ،عظلات وکبد   پپس از تمرینات ورزشی باید از مواد قندی و کربو هیدراتی استفاده شود خصوصا در رشته های استقامتی و طولانی مدت مثل دوچرخه سواری ، فوتبال ، کوه پیمایی و... برنج ، ماکارونی پخته و پوره سیب زمینی به همین منظور در برنامه غذایی گنجانده می شود.

6-  نوشابه ای گازدار باعث مشکلات گوارشی مانند نفخ ،سوء هاضمه ،زخ معده و... می شوند و در سراسر جهان از عوامل شناخته شده افت کارایی ورزشی هستند سعی کنید به جا ی نوشابه هیا گاز دار از ماءالشعیر یا آب میوه با آب معدنی استفاده شود.

چای :

فواید :

1-  حاوی مواد معدنی خصوصا فلوئور است و در ایرا ن که فلوئور به آب اضافه نمی شود خوردن چا توصیه نمی شود.

2-  در مواردی که فرد دچار اسهال است و آب زیاد نمی خورد ، خوردن چا ی بسیار مفیداست .

3-  چای با داشتن موتد محرک بیداری تاحدودی در بیداری و هوشیاری فرد موثر است .

مضرات:

1-  خوردن چای بلافاصله همراه با غذای پروتینی با عث حذف شدن آهن غذا می شود ،پس حداقل 1-2 ساعت بین خودن چایوغذاهای گوشتی فاصله بیندازید .

2-  خوردن چای توسط برخی از متخصصین گوارش در وست توصیه نمی شود.

3-  در کسانی که مرتبا سوزش سر دل دارند ، خوردن چای به میزان زیاد توصیه نمی شود.

4-  خوردن مرتب چای در بیکاری مطلق توصیه نمی شود چون فرایندی وقت گیر است.

 

تنها دو عامل باعث رشد عضله و ایجاد بدن عضلانی میشود

1-  کار با عضله (ورزش )

2-  تغذیه مناسب .با مصرف انرژی از مواد نیرو زا به هیچ وجه باعث عضلانی شدن فرد نمی شود .موادنیرو ا در کوتاه ترین مدت  موجب افزایش انرژی فرد شود  ولی اصلا باعث بزرگ شدن عضله  و تداوم قدرت عضله نخواهد شد .بسیاری از این مواد  ودارو ها برای انسان سالم ترکیبات مضرری هستند  و عوارض جانبی شدیدی  به همراه دارند.

سنکوب چیست؟

آیا تا کنون با فردی مواجه شده اید که ناگهان در جلوی  چشمان شما غش کند .به این حالت احتمالا سنکوب  می گویند.در این مورد فرد به مدت کوتاه هوشیاری خود را از دست میدهد و ممکن است در اثر سقوط دچار آسیب به مناطق حساس مثل جمجمه شود سنکوب معادل تشنج نیست .و شایع ترین علت سنکوب نرسیدن خون به مغزدر اثر ایستادن به مدت طولانی است ولی دلیل مهم دیگری هم دارد  و باید فرد حتما به پزشک مراجعه کنند و بهترین اقدام در مواجهه با این مورد بلند کردن پا های بیمار است  تا بدین ترتیب خون به مغز برسد .هیچ گاه سر بیمار را بلند نکنید  و فقط کمی  گردن وی را به عقب خم تا مسیر هوای وی باز بماند .

خطر بوتولیسم را جدی بگیرید !

چند گرم از سم بوتولیسم کافی است تا کل جمعیت جهان را از بین ببرد .سم بوتولیسم خطر عمده ای در استفاده از غذاهای کنسرو شده بحساب می آیداگر در هنگام تهیه کنسرو دقت  کافی صورت نگیرد  ممکن است این سم در آن رشد کرده باشد . سم مذکور نسبت به حرارت بسیا رحساس است و20 دقیقه جوشاندن کنسرو در آب قبل از باز کردن درب قوطی قطعا باعث از بین رفتن سم می شود. مسمومیت غذایی به دنبال استفاده از کنسرو خصوصا اگر همراه با دو بینی، لکنت زبان و ا حساس شل شدن قسمتی از بدن باشد باید شک به بوتو لیسم را در انسان بر انگیزد.

 

 

متو کلرپر امیدو خطرات آن

متوکلرپرامید که نام دیگرش پلازیل است دارویی بسیار پر استفاده در ایران می با شد که بیشتر جهت درمان استفراغ از آن استفاده می کنند . جالب است بدانیم که مصرف این دارو اصلا در خارج از کشور مجاز نیست و به ویژه در بچه ها با احتیاط فراوان استفاده می کنند. مصرف داروهای ضد استفراغ دیگر جهت درمان این بیماری به توصیه پزشک بهتر از این داروست . به علاوه گاهی مصرف این دارو تو ام با نوعی گرفتگی شدید عضلانی خصوصا در تاحیه گردن است به طوری که گردن فرد به ناگهان کج می شود این عارضه را می توان به راحتی با مصرف ضد متوکلرپرامید بر طرف کرد

هاری آیا هنوز هم جدی است!؟

خطر گاز گرفتگی حیوانات مبتلا به هاری در سرتاسر دنیا هنوز جدی است. گاز گرفتگی سگ، خرس، روباه و جوندگان دیگر در ایران نیز همچنان به عنوان خطری جدی وجود دارد متاسفانه اگر در مراحل اولیه به داد فرد گاز گرفته نرسیم عفونت مغزی ایجاد شده فرد مبتلا را هلاک می کند و پزشک کار زیادی برای بیمار نمی تواند انجام دهد اگر با گاز گرفتگی توسط حیوانات مشکوک مواجه شدید سریعا زخم را با آب و صابون بشوئید و بیمار را هر چه سریعتر به نزدیکترین اورژانس انتقال دهید و مقامات محلی را از وجود حیوان مشکوک مطلع سازید .

پینه ومیخچه را چه باید کرد ؟

پینه ومیخچه دو نوع ضخیم شدگی لایه خارجی پوست در پاسخ به اصطکاک شدید پوست با زمین یا کفش یا پوست مجاور است . میخچه معمولا در همه موارد ناشی از کفش تنگ و فشار روی پوست انگشت است اگر پینه و میخچه پدید نیاید پوست از هم گسیخته می شود هزاران میکروب وارد بدن می شود پس یادتان باشد اگر پینه یا میخچه بوجود آمده است مقصر شما هستید نه پوست شما (هر چند پوست بعضی افراد مستعد پینه یا میخچه سازی است . تنها درمان علمی این دو عارضه پوستی سوزاندن آنها به وسیله مواد است ولی در کشور ما برخی از پزشکان میخچه را با عمل جراحی کوچکی خارج می کنند باید گفت که عمل هر چند از نظر علمی توصیه نشده است ولی ظا هرا بی خطر است وضایعه بهبود می یابد

 

 

احیای قلبی و ریوی چیست و چه موقع باید فرد را احیا کرد؟

دانستن احیای قلبی – ریوی که همه مردم دنیا آن را به نام CRR می شناسند یکی از مهمترین مسایلی است که در جوامع پیشرفته به همه مردم آموزش داده می شود آیا به هر فردی که ظاهرا حرکتی ندارد باید ماساژ قلبی و تنفس مصنوعی داد. خیر.

اگر با فردی مواجه می شدید که بیهوش است به هر علت و نبض و تنفس ندارد حتما عملیت مخصوصی رل آغاز کنید . چطور می توانید وجود نبض یا تنفس مطمئن شوید ؟ دو انگشت اشاره و میانی خود را با هم روی کنار گردن فرد (کنارتر از خط وسط)بگذارید اگر نبض احساس نکردید می توانید از نبود نبض مطمئن شوید (البته این کار تا حری نیاز به مهارت دارد ولی کار ساده ای است ) رای اطمینان از نبود تنفس سه را ه وجود دارد :

جناغ سینه بیمار را کنار ببینید اگر هیچ گونه حرکتی نداشت مطمئن باشید بیمار تنفس ندارد.

گونه خود را به دهان وی نزدیک کنید اگر بیمار نفس نداشته باشد گونه شما گرم نمی شود.

گوش خود را به دهان بیمنار نزدیک کنید  اگر صدای نفس کشیدن وی را نشنیدید م ی توانید مطمئن باشید که تنفس قطع شده است .

حمل کیف سنگین توسط بچه ها ممنوع است !

خوشبختانه مدتی است که حمل کوله پشتی به جای کیف توسط بچه مدرسه ایها(و البته دانشگاهی ها )رسم شده است کیف های دستس سنگین معمولا اگر پشت سر هم این دیت و آن دست نشود موجب خمیدگی ستون فقرات به یک سمت می شود و  از نظر بهداشتی حمل آنها صحیح نیست  کوله پشتی باع توزیع فشار  به میزان یک دست بر دو طرف ستون فقرات میگردد و با این حال حمل کوله های سنگین نیز روی خمیدگی های ستون فقرا ت خصوصا در بجه ها اثر سوء دارد حمل کوله های یک طرفه نیز صحیح نیست

استحمام و ورزش پس از صرف غذای سنگین ممنوع است !

پس از صرف غذای سنگین بویژه غذاهای سنگین قسمت  عمده خون بدن به سمت دستگاه گوارش جاری می شود و عظلات بدن به سمت دستگاه گوتارش جاری می شود و عظلات و پوست خون زیادی ندارند واستحمام خصوصا با آب گرم موجب گشاد شدن عروق زیر پوست می شود. ورزش کردن نیز باعث جاری شدن خون به سمت عظلات می گردد در دو حالت خون دستگاه گوارش کاهش می یابد و فرد دچار سوءهاضمه می شود و حداقل 2 ساعت پس از صرف غذای سنگین  فعالیت های خود را محدود کنید .

در رفتگی مفاصل معمولا حالت اورژانسی ندارند !

در رفتگی مفصل زانو جزء اورژانس های مهم به حساب  می آید در رفتگی شانه ، مفصل لگن و سایر مفاصل بدن هیچ کدام حالت اورژانسی ندارند علت اورژانسی بودن در رفتگی زانو ، ضایعات عروقی همراه آن است گاهی در رفتگی زانو موجب قطع عروق اصلی  پا می شود و نهایتا موجب قطع عضو میکند .در رفتگی مفصل زانو بیشتر در تصادفات اتومبیل و همپنین در کوهپیمایی شایع است توجه کنید که هرگز خودتان هیچ کدام از مفاصل در رفته را جا نیاندازید این کار فقط مربوط به ارتوپد می باشد .

عسل در مان کننده است :

حضرت علی ع سالها قبل در پاسخ   به شخصی که  از درد شکم می نالید فرمودند عسل بخور و سپس به خصوصیات درمانی عسل اشاره کردند که در عسل شفاست و عسل در مان کننده است .جدیدترین مقالاتت علمی نیز نشان داتده است که عسل خاص طبیعی فراوان دارد از جمله اثرات ضد باکتریایی و ضد قارچی ، درمان سرطا ن ، درمان زخم ها ، درمان سوختگی ،تسریع در بهبود پیوند پوستی ، درمان اسهال، در مان گاستروانتریت و ... مطالعات فراوانی ثابت کرده است که عسل در درمان انواع زخم معده نیز موثر است .

زنبور گزیدگی و اقدامات لازم برای آن :

نیش زنبور رخی اوقات موجب مرگ انسان می شود ( البته بسیار به ندرت ) هر چه واکنش حسایتی  بدن  نسبت به نیش زنبور بیشتر باشد  خطرناک تر است زنبور اگر وترد دهان شودگاهی اوقات بعد از نیش باعث ورم شدید حنجره و متعاقب آن فرد خفه می شود واکنش معمولی نسبت به نیش زنبور ورم و قرمزی اطراف نیش است اگر خود نیش داخل پوست برود باید سریعا آن را با تیخ برداشت برداشتن آن با موچین یا وسایل مشابه توصیه نمی شود جون زهر بیشتری به دنبال له شدن نشی وترد بدن می شود. اگر نیش ها ی متعدد باشد بهتر است فرد تا 24 ساعت تحت کنترل باشد از کیسه آب یخ ، بالا نکه داشتن عضو استفاده از پماد کالامین می توان برای التیام محل نیش استفاده کرد اگر واکنش سریع باشد از دارو های کورتون  به مدت کوتاه استفاده میکنیم .

واکنش های بسیار شدید نیاز به ویزیت اورژانس دارد

بهترین راه مقابله با تب چیست ؟

تب علامت بیماری های مهم است در راس این بیماری ها عفوت ها می باشد . به این توصیه هادقت کنید :

علت تب حتما باید کشف شود.

اگر تب از 5/38 درجه دهانی با اندازه گیری از راه دهان  درجه 3 دقیقه باید زیر دها ن باشد یا 38 در جه زیر بغل کمتر باشد عجله ای در درمان آن نداشته باشید .

نوار های اندازه گیری تب روی پیشانی و سیله قابل اطمینانی نیستند .

اگر تب خیلی بالا باشد و بخصوص اگر بچه سابقه تب و بشنج داشته باشد به این گونه عمل کنید :

الف ) محیط را خنک نگه دارید  مطمئن باشید بچه سرما نمی خورد .

ب ) لباس های فرد دچار تب را کم کنید .

ج ) وسایل پاشویی را آماده کنید(به این منظور ظرف آب ولرم و جند دستمال معمولی کافی است هیج گاه نمک یا الکل به آن اضافه نکنید).

د ) دستمال خیس را روی شکم و ران آن بگذارید از روی پیشانی چندان موثر نیست چون سطح پوست در این ناحیه کم است .

ه ) با تکرار یکی دو ساعته اگر تب پایین نیامد از بهترین داروی تب بر دنیا یعنی استامینوفن به میزان لازم استفاده کنید از آسپرین ASA یا سایر دارو ها استفاده نکنید مگر یا توصیه پزشک .

آیا می دانید مصرف دراز مدت و بی رویه مسکن ها چه ضرری به بدن می رساند  ؟

(استامینوفن، اسپیرین و... )ممکن است منجر به نارسایی مزمن کلیه شود و زندگی شیرین شما را با حدیث تلخ دیالیز توام سازد اگر محلی از بدنتان درد می کند خصوصا سر درد یا کمر درد از استامینوفن ارجیخا میتوانید به مدت کوتاه 5 تا 10 روز ولی به میزان مناسب و موثر استفاده کنید ولی آن را مثل نقل و نبات استفاده ننمایید .

 

کدامیک از انواع اسهال مهم است و نیاز به توجه خیلی زیاد دارد ؟

قاعده کلی در درمان اسهال وجود دارد  و آن عدم استفادها از دارو های ضد اسهال(مثل دیفنوگسیلات) است اسهال وسیله دفاعی برای بدن جهت خارج کردن سموم غذایی  و میکروبی از بدن است اسهال در این موارد  فرد را با خطر جدی مواجه می کند .

هر نوع اسهال خونی

هر نوع اسهال مزمن(بیش از3 هفته)

هر نوع اسهال شدید در شیر خواران و بجه های کوچک( زیرا آب زیادی از بدن بچه ها از دست می رود و اطفال نسبت به بزرگسالان در مقابل کم آبی ضعیف هستند)  د رمجموع بخاطر داشته باشید که برای درمان اسهال 3 کار را باید انجام دهید و 1 کار را انجام ندهید.

به پزشک مراجعه کنید .

آب بدن را تا مین کنید .

در صورت نیاز و تشخیص پزشک از آنتی بیوتیک استفاده کنید .

آیا ارتباطی بین نوع آب و بروز سنگ کلیه وجود دارد ؟

بسیاری از مردم فکر میکنند اکر آب دارای املاح باشد باعث بروز سنگ کلیه می شود  این عقیده تا حدی درست است و تا حدی نا درست .توجه داشته باشید که املاح موجود در آب مستقیما وارد کلیه نمیشود و امکان دارد باعث بالا رفتن سطح املاح بطو رموقت در خون شود ولی سریعا سطح این املاح در خون کاهش می یابد و اگر کلیه ها سالم باشند بدون هیج مشکلی املاح دفع می شوند .کلسیم مهمترین یونی است که اگر غلظت آن در خون بالا رود بروز سنگ کلیه د ر افراد ی که زمینه سنگ سازی در کلیه آنها وجود دارد افزایش میدهد بنابراین به افرتدی که کلیه سنگ سازی دارند توصیه میشود از مصرف زیاد لبنیات که  حاوی کلسیم  زیاد است پرهیز کنند آبها ی پر املاح  بدین ترتیب نقش مهمی در بروز سنگ کلیه ندارند.

 

آرتروز چیست و چه درمانی دارد؟

آرتروز به ساییدگی مفاصل به خصوص زانو می گویند.آرتروز گاهی  با تورم و تغییر شکل همراه است. بادتان باشد آرتروز بیماری افراد مسن است و به ندرت در جوانان دیده میشود . درد های  گردنی ،کمری و درد های گذری سایر  مفاصل را به خصوص در دوران جوانی و میانسالی  به آتروز  نسبت ندهید.آرتروز درمانی ندارد ولی تا حدی قابل پیشگیری است مهمترین راه پیشگیری از آن رعایت بهداشت مفاصل است برداشتن و حمل صحیح اشیاء را یاد بگیرید .سعی کنید دست کم از 40 سالکی به بعد به جای چهار زانو یا دو زانو نشستن از صندلی راحتی استفاده کنید .هنگام پایین آمدن از سرازیری  خصوصا در راهپیمایی کوهستان تند راه نروید و حتما از باتوم اسکی در جهت بالا و پایین استفاده کنید .

برای سوزش سر دل چه میتوان  کرد؟

سوزش سر دل شکایت بسیار شایعی است که عمدتابه دلیل پس زدن اسید معده به داخل مری ایجاد می شود .افراد چاق و پر خور بیشتر به آن مبتلا می شوند ولی گاهی اشکالات زمینهای در ناحیه روده ورودی معده باعث می شود در شرایطی که انتظار آن را نداریم اسید به داخل مری پس بزند  و باعث سوزش مری شود بهتر است بدانیم که پوشش داخلی معده در مقابل اسید مقاوم است چه باید کرد . اگر گاهی به این حالت مبتلا می شوید می توانید با خوردنی مقدار کمی شربت آلومینیوم ام جی ا س مشکل را برطرف کنید و در همان روز یک وعده  از غذای خود کم کنید اما اگر به طور دایم به آن مبتلا هستید از این دستورات پیروی کنید.

غذای سنگین نخورید.

در وعده های بیشتر ولی در حجم کمتر غذا را میل فرمایید .

پس از غذا خوردن بلافاصله دراز بکشید .

هنگام خوابیدن اندکی زیر سر خود را بلند تر کنید .

سیگار نکشید .

قهوه و چای کمتر استفاده کنید .

اگر تا چند  ماه آینده  با این تمهیدات  خوب نشدید باید به پزشک مراجعه کنید  تا علاوه بر  همین دستورات  از داروهایی  نظیر سایمتیدن و هم خانواده های آن یا امپرازول به این منظور استفاده شود .

آیا سوزش سر دل خطری هم دارد؟

بلی در دراز مدت (پس ازچندین سال )گاهی تبدیل به سرطان مری میشود.

 

اکوسیستم کوهستان و راههای حفاظت از آن :

کوه ها چه نقشی در زندگی انسان دارند؟

ما همه فرزندان چه در ساحل در یا ، چه کیلومتر دور از کوهستان و چه درمناطقی  کوهپایه ای زندگی می کنیم ؟   زیرا   :

80%آب شیرین از کوه ها تامین میشود .

50%مردم جهان از نظر آبی به آبخیزهای کوهستان چشم دوخته اند .

28%جنگلهای جهان در مناطق کوهستانی قراردارند .

5/1 سطح سیمای زمین را کوه ها تشکیل داده است

10/1 جمعیت جهان در مناطق کوهستانی ساکن هستند.

3/1 مردم جهان ار نظر جنبه های گوناگون (مانند غله –معدن-چوب- برق)به کوهها وابسته اند.

کوهها تامین کننده حیات دشت ها هستند.

مانند سذی در جلوی جریانات هوا قرار گرفته موجب تغیرات دما گردیده و موجبات بارندگی در ارتفاعات را به و جود می آورد.

آخرین پناهگاه حیات وحش پرندگان مختلف می باشد .

محل رویش گونه های مختلف گیاهان بخصوص گیاهان دارویی است .

مرکز نشات گرفتن تمدن ها و فرهنگ های مختلف بحساب میآید.

کوهها چه نقشی در زندگی بک کوهنورد دارند؟

برای یک کوه نورد علاوه بر موارد بالا  اهمیت ویژه ای دارند .

با این حساب می توانید بگوییم وظیفه کوهنورد در مقابل کوهستان بسیا رسنگین است پس ما باید در حفاظت از محیطهای کوهستانی بیشتر از افراد غیر کوهنورد بکوشیم .اما چگونه ؟

نخست باید اکوسیستم کوهستان را بشناسم و سپس راههای حفاظت از آنرا پیدا کنیم.

اکوسیستم چیست؟

اکوسیستم که مترادف آن زیست بوم می باشد عبارت است از مجموعه تشکیل دهنده عوامل موجود در یک محیط که در  کنار هم قرار  گرفته و وضعیت خاصی را بوجود می آورند ،اطلاق می گردداین عوامل ممکن است  انسان –سایر موجودات زنده آب و هوا ،خاک ، سنگ ، پوشش گیاهی باشد.

اکوسیستم مختلفی تعریف شده که عبارتند از اکوسیستم کوهستان ،جنگل ، کویر ، تالاب و ...

پس نتیجه میگیریم هر کدام از عوامل موجود در اکوسیستم کوهستان چقدر در تغییر اکوسیستم میتواند موثر باشد و متاسفانه اکثر تغییر از جانب انسان و آن هم در جهت بهبود اکوسیستم بلکه د رتخریب آن انجام میگیرد.

چرا اکوسیستم کوهستان حساس، آسیب پذیر و شکننده است ؟

به دلیل شکل فیزیکی و اکولوژی مناطق آسیب پذیر محسوب می شوند و جود شیب و قله ها ی و دره هاو یال ها ، وضعیت پیچیده ای را در این محیط بوجود می آورد .

ترمیم پوشش گیاهی تخریب شد هدر شیب های تند مشکل و بعضا تقریبا غیر ممکن است .

گاها ممکن است  با چند قدم پیشروی در کوهستا ن  شاهد   تغییر آب و هوائی کاملا متفاوت باشیم .

با گرفتن صد متر ارتفاع گوئی صد کیلومتر عرض جغرا فیایی را طی کرده ایم  و بطور متوسط یک درجه از دمای هوا کاسته می شود.

هر یک جبهه های مختلف کوه بعات قرا رگرفتن در وضعیت خاصی دارای آب و هوا  ، پوشش گیاهی  ،درجه حرارت ویژه می باشند با جابجا کردن حتی یک سنگ اکوسیستم موجود در کوهستان به هم می ریزد در ارتفاعات عمر فصل رویش کوتاه و فقط گیاهانی قتدر به ادامه حیات هستند که از قدرت انطباق بالایی برخودار می باشند .

شرایط متغیر و متضاد آب و هوایی و تغییرات در ارتفاع همگی باعث می شوند  کوچکترین دخالت منجر به تخریب شدید این مناطق گردد. بعلت حضور سرایط سانحه خیزی و آسیب پذیری جوامع کوهستانی نیز به همان نسبت آسیب پذیر هستند .

تمام زیست بوم های کوهستانی مشابه نیستند  اما همه آنها چه در جنگلهای استوایی جه در سبزه زار های  کوه های آلپ و یا رد جویبار های ناشی از یخچال های طبیعی  دو چیز را با هم مشترک دارند:

ارتفاعات و و تغییرات سریع در ارتفاع ، شیب تند یا ملایم  و زاویه تابش خورشید تاثیر عجیبی  و نفوذ باورنکردنی  روی دما ، باد رطو بت و ترکیب خاک در فواصل کم دارد این تغییرات پیچیده و ظریف مجموعه هایی از حیات را به وجود می آورند که در هیچ کجا جز در یک ارتفاع یعنی  و در یک رشته کوه مشخص یافت نمی شود.

در ارتفاعات بالا گیاهان و جانوران بومی ساز و کارهای ویژه ای برای  بقای خود  بوجود می آورند برخی گلهای وحشی کوه های آلپ برای مثال به طوری  خود را با شرایط اطراف وفق داده اند که در سایه یک تخته سنگ منفرد و مجزا زندگی میکنند .

خطرات کوهستان

حتی الامکان  باید سعی کنیم که خود را در معرض خطرا ت قرار ندهیم .خطرا ت کوهستان شامل 1- بهمن   2 – صاعقه  3- سنگ های غلطان  4- مه  5 – سیل  6- مارگزیدگی و عقرب گزیدگی

بهمن :

ریزش ناگهانی توده برف به تنهایی و یا همراه با خار و خاشاک و آب می باشد .

انواع بهمن :

1-  بهمن خشک : که پودری است و شامل برف تازه می باشد که بین آنها هوا است و سبک است .

2-  بهمن تر: بهمنی که آفتاب به آن می خورد و فشرده می شود و به صورت یخ است و در هنگام ظهر ریزش     می کند .

3-  بهمن تخته ای :بهمنی که چندین بار یرف بر روی هم می آید  و در اثر گرمای روز بعد فشرده می شود و دوباره شب بعد برف می آید و یک توده فشرده تشکیل می شود  که وقتی ریزش می کند به صورت تختهای است .

عومل ریزش بهمن :

1-  ایجاد سر و صدا در مناطق بهمن گیر .

2-  فصل بهار به دلیل آب شدن برف ها .

3-  بستر زیر برف ها که چمن یا گیاه کوتا باشد .

4-  تراورس کردن از عرض کوههایی که شیب بین 30تا 65 درجه دارند.

5-  برف تازه روی برف یخ زده قبلی .

6-  افتادن نقاب برفی .

چگونگی حرکت در بهمن :

1-  از کوتاه ترین مسیر بهمن حرکت می کنیم .

2-  از سنگی به سنگ دیگر حرکت می کنیم و سعی می کنیم برف را نشکنیم.

3-  تک تک حرکت می کنیم  تا اگر بهمن ریزش کرد یک نفر دچار بهمن شود  و بقیه سر فرد را با چشم نگاه می کنیم تا در صورتی که دچار بهمن شد بتوانیم سریع او را نجات دهیم .

4-  روی بهممن گام های بلند و آهسته بر می داریم .

5-  هر نفر پا روی جای پای نفر بعدی می گذارد.

6-  سر و صدا ایجاد نکنیم .

7-  هر چیز اضافه را موقع ریزش بهمن از قبیل کوله پشتی –کلنگ از خود سریع دور کنیم  و طوری بپوشیم که سریع بتوانیم آنها را زا خود جدا کنیم .

8-  در موقع عبور از بهمن باید جلوی بینی خود رابپوشانیم ،عینک بزنیم ،کاپشن پوشیده و زیپ آن را ببندید ،دستکش را روی کاپشن بیاوریم یعنی جلوی آستین ها پوشیده شود که برف داخل هیچ قسمتی نرود.

جایی را مصدوم را می توان پیدا  کرد  سر پیچ ها  و انتهای جایی است که بهمن ایستاده است  و نزدیک وسایلی که افتاده است  بدنبال مصدو م بگردید.

در موقع ریزش بهمن 15 الی 30 دقیقه وقت داریم که فرد را پیدا کنیم در این شرایط باید خونسردی خود را حفظ کنیم و به حرف سرپرست برنامه گوش بدهیم .50% احتمال مرگ تا وقتی است که مصدوم زیر بهمن است و 50% بقیه مراقبت های بعد از بیرو ن آوردن از زیر بهمن است .باید اول سر مصدوم را از برف خارج کرده و اقدامات سرما زدگی را برای مصدوم اجرا می کنیم . چند نفر باید مراقب باشند تا اگر بهمن دوباره ریزش کرد اطلاع بدهند.

صاعقه :

روی بلندیها  نقاط بالا وقتی که دو ابر با بار مثبت و منفی تولید الکتریسیته میکنند نوری که ایجاد می شود را صاعقه گویند.

 

اولین اقدام :

اولین اقدام هواشناسی است که اگر هوا بد است بالا نرویم و دوم شروع به کم کردن ارتفاع می کنیم  و سوم  هر چیز رسانا را از خود دور می کنیم چهارم روی کوله پشتی یا  طناب یا زیر انداز خشک میرویم و چمباتمه می زنیم .از هر چیزی که 2 تا 5  برابر ما ارتفاع دارد دوری     می کنیم .

وقتی که صاعقه زد مطلقا حرکت نمی کنیم . وقتی که صدای ویز ویز و ترق و ترق می شنویم باید به سرعت از آنجا دور می شویم که صاعقه قریب الوقوع است اول نور میزند و بعد از 5 ثانیه صاعقه می زند هر ثانیه 336 متر صاعقه با ما فاصله دارد و باید اقدامی بکنیم .در صاعقه باید با فاصله از هم حرکت کنیم و چند متر فاصله داشته باشیم .اولین چیزی که در هنگاه برخورد صاعقه به بدن رخ می هد حمله قلبی است  و اگر زنده مانده باشد  باید اقدامات سوختگی را برای وی انجام دهیم .

سنگ های غلطان :

باید سبک حرکت کردو پا را روی سر سنگ ها یا مرکز ثقل آنهاگذاشت و در راه رفتن حرکت از دهلیزها و شکاف ها وقیف ها و از بالاترین نقطه آن باشد . در جایی که سنگ ها ی غلطان است باید از رفتن به صورت زیگزاک ممانعت کرد به محض افتادن سنگ افراد پشت سر رل با گفتن بلند سنگ!!!!! مطلع نمود .

مه :

بخار آب هوا که در اثر برودت یخ بزند را مه گویند که بیشتر در ساعات اولیه و آخر وقت روز اتفاق می افتد   حتی الامکان در ساعاتی که  مه است حرکت نکنیم .

 

عوارض مه :اختلال در بینایی ، اختلال در شنوایی و گم شدن در دره ها و عمیق دیدن دره ها وجلوی چشم خود را دور تر می بینیم و مشکل تنفسی و امکان پرت شدن .

در مه اگر کسی مشگل تنفسی پیدا کرد آن را صاف بر روی زمین می خوابانیم  چون مه روی زمین رقیق تر است . در حرکت با نفر جلویی فاصله کم باشد به طوری که کوله پشتی نفر جلویی را لمس کنید و برای یافتن مسیر از قطب نما استفاده کنید و برای برگشت شاخص درست کنیم با سنگ ها یا چوب ها یا دستمال قرمز و....و ار مه غلیظ،تار و غیر شفاف باشد نشانه این است که ساعت ها  و یا حتی چند روز ادامه دارد و اگر مسیر احتیاج به شناسایی دارد راهنما تا قدری جلو رود که تیم صدای او رابشنود یا با علائم صوتی  و روشنایی به محل اولیه باز گردد.بهترین کار در یک هوای مه آلود غلیظ در صورت گم کردن راه اطراق میباشد و بیش از حد نباید راه را اشتباه رفت که جبران آن اکیپ را به مخاطره می اندازد .

اصول برقراری کمپ

معمولا سرپرست با تجربه گروه وظیفه دارد تا مکان مناسب را به دور از خطرات احتمالی کوهستان می باشد تعیین و از پراکنده شدن افراد جلوگیری کند.

1-   درمناطق کوهستانی در اکثر فصول سال امکان ریزش باران وجود دارد ، پس از خوابیدن در کف دره ها که سیل گیر می باشد باید خودداری کنیم .

2-   در فصول زمستانی یا در مناطق برف گیر بهتر است در جاهایی که احتمال ریزش بهمن هست کمپ را برپا نکنیم .

3-   در تمامی فصول باید دقت شود تا کمپ در محل ریزش سنگ نباشد.

4-   شت مانی را در جهت مسیر باد انجام ندهیم زیرا در طول شب به شدت سرد خواهد شد .

5-   بر روی نقاب های برفی کمپ را بر پا نکنیم .

6-   محل کمپ را علامت گذاری کنیم .

7-   قبل از تاریکی کمپ بزنیم.

8-   نباید کمپ را در محل عبور و مرور بر پا کنیم .

9-   در گوسفند سرا ها یا محل استراحت حیوانها نباشد.

10-                     چادر را حتما مهار کنیم .

11-                     پیش بینی صاعقه را کرده باشیم.

12-                     سعی کنیم چادر ها را نزدیک به هم نصب کنیم .

13-                     بهتر است د رنزدیکی چشمه آب باشیم.

14-                     اطراف چادر نهر کوچکی درست کنیم .

۱۵-          زیر چادر را هموار و ایمن سازیم .

 

كمکهای اولیه

اصول و قواعد امدادکری :

ورزش کوهنوردی مانند همه ورزش ها و فعالیت ها سوانح و اتفاقاتی را به همراه دارد و این حقیقت را باید پذیرفت ، پس چه خوب است از قبل آمو زشهای لازم را برای امداد  و نجات و کمک های اولیه دیده باشیم تنا در هنگام برخورد با حوادث با عملکردهی بجا ،امدادگری های به موقع و تصمیمات منطقی مانع از وخیم تر شدن اوضاع شویم .در مواقع خطر، کسی که آگاهی ، مهارت و تجربه بیشتر دارد باید مسئولیت  کارها و سرپرستی تیم رابه عهده بگیرد . ابتدا باید مصدو م را به جای امن انتقال داد در صورتی که بیهوش باشد علائم حیاتیش و عوارض تهدید کننده آن را کنترل کنیم .در مرحله بعد بررسی جراحات و صدمات وادره است . در صورت یکه افراد بومی در منطقه باشند می توان از آنها در موتردی کمک گرفت . وظیفه هر یک از افراد تیم را مشخص  کنید . همچنین میتوان دو نفر از کسانی را که نسبت به دیگران تند رو تر هستند را با یادداشت کتبی حاوی اطلاعات شامل محل دقیق حادثه ، راه های رسیدن یه محل حادثه ،شرح چگونگی و زمان حادثه ، نام و آدرس مصدوم ، نوع آسیب  و هر انجه لازم باشد  را به نزدیکترین مکان کمک رسانی بفرستید . هر چه وضعیت وخیمک باشد نباید ایمنی را فدای سرعت نمود . به یاد داشته باشیم که بیمار بیهوش را هرگز تنها نگذاریم.

پانسمان :

زخم بند با  پانسمان عبارت است از شست و شوی استریل محل زخم و قراردادن پوشش ضد عفونی شده روی آن برای حفاظت محل زخم از هر گونه صدمه احتمالی انواع خشک و مرطوب آن در موارد خاص  بکار  می رود. به نکات زیر توجه کنید:

-       از سرفه یا عطسه مستقیم بر روی زخم خودداری کنید.

-       هرگز از پنبه یا گازی را که برای نظافت اطراف زخم بکار برده اید بر روی زخم قرار ندهید.

-       گاز مورد استفاده باید به غیر از زخم مقداری اطراف آن را هم بپوشاند .

-       هرگز گاز را مستقیما روی زخم قرار ندهید.

آتل بندی :

از هر وسیله ای که اتکایی برای عضو باشد می توان به عنوان آتل استفاده کرد. مانند چوب ، عصا، چتر، مقوای چند لایه. بهتر است آتل یک مفصل بالاتر و پایین تر استخوان مجروح را بپوشاند . عضو را باید بین دو آتل گذاشته  و دور آن را با باند بپیچیم . در شکستگی مچ دست و ساعد بهتر است  بعدآتل بندی آن را بوسیله پارچه ای به گردن آویزان کرد . اگر آتل محکم بسته شده باشد عضو آسیب دیده سرد و دچار  درد و تورم می شود که د رنهایت انتهای عضو کبود و اصطلاحا سیانوز میگردد.

سرمازدگی :

علایم سرمازدگی بیشتر در دست ها  و پا ها مشخص می شوند.

-       تغییر رنگ پوست د رآن ناحیه که معمولا قرمز و سپس زرد مایل به خاکشستری می شود.

-       درد که البته در مراحل اولیه می باشد و کم کم عضو بی حس می شود .

-       ایجاد تاولهای ژله ای در عضو آسیب دیده .

اقدامات لازم :

-       لباس ها خیس را تعویض نمائید .

-       مناطق سرما زده را با پوشش گرم ، گرم نگه دارید.

-       از حرکت یا ماساژ عضو سرمازده خوداری کنید .

-       اگر مقدور بود عضو سرما زده را در آب نیمه گرم قرار دهید.

-       هگز تاولها را پاره نکنید.

گرما زدگی  :

تز جمله علائئمآن صورت قرمز و بر افروخته ، بالا بودن درجه حرارت بدن از 40 در جه ، سر درد  و سرگیجه ، سختی تنفس ، تپش قلب  ، تندی نبیض و در نهایت اغما رخ می دهد.

اقدامات لازم :

-       فرد در مکانی سایه  و خنک بخوابانید .

-       لباسهایش را کم کرده و سعی کنیم با یخ و پارچه مرطوب دمی بدن او راپائین آوریم .

-       بهتر است  فرد را تا چند ساعت از جایش تکان ندهیم .

-       در صورتی که شخص به هوش است به او مایعات خنک بنوشانید .

-       در مورد مصدو م بیهوش  محلول آب و نمک توصیه می شود.

تنفس مصنوعی :

ابتدا باید دهان مصدوم را از هر چیزی پاک کرد سپس او را به صورت طاقباز خوابانیده گردنش را تا جایی که آسیب نبیند به عقب ببریم آبا این کا رراه تنفسی او در قسمت گلو باز شده آماده تنفس مصنوعی است .

تنفس دهان به دهان : بهترین و موثرترین و آسانترین نوع تنفس مصنوعی است . بیمر را به پشت بخوابانید ،امداد گر پس از کشیدن یک  نفس عمیق دهان را کاملا روی دهان بیمار قرار داده ، بینی فرد را با دست دیگر بستته  و هوا را داخل دهانش می دمد .سپس دهان را برداشته تا ریه ها به حالت اول برگردد.این عمل را هر 5 ثانیه یک بار یعنی حدود 12 مرتبه در دقیقه در افراد بالغ تکرار کنید . اگر دهان قفل شده باشد این کار را می توان  از طریق بینی انجام داد .

تنفس شیفر:بیمار را به شکم می خوابانیم یک دست را جلو کشیده دست دیگر را خم کرده سر فرد را بر روی آن قرار  می دهیم . امداد گر پشت بیمار قرار گرفته دستهایش را روی دنده آخر گذاشته تمانم وزن خود را به صورتی که شخص مصدوم آسیب نبیند بر آن وارد میکنیم .2 ثانیه صبر کرده مجددا همان عمل را تکرار می کنیم .این تنفس را باید هر 12 مرتبه در دقیقه انجام داد .

تنفس سیلوستر:بیمار را به پشت بخوابانید پوششی را زیر آن قرار داده ، مج دستهایش را گرفته تاآنجا  که امکان دارد بالا می آوریم .مختصری صبر کرده تا هوا وارد ریها شود سپس دستها را پایین آورده ، ساعد را روی سینه میگذاریم و فشار میدهیم تا هوا خارج شود. این کار را نیز باید 12 بار در دقیقه تکرار کرد.

محل های استراحت

محل هایی که برای استراحت انتخاب میکنیم ؟

محل خوب و خوش جا و در مسیر وزش باد نباشد وبالای یال استراحت پدهیم  دید روی مناظر اطراف داشته باشیم  و در مواقعی که باد می وزد اکر مجبور به استراحت شدیم یا در آفتاب یا در پناه تخته سنگی که ما را  از معرض باد دور نگه دارد استراحت کنیم .

درتوقف ها باید کوله ها را روی زمین گذاشت. لباس گرم پوشید. کوله هارا در معرض باد و آفتاب می گذاریم تا پشت آن خنک شود .علائم خستگی، فرد زودتر احساس سرمامیکند عدم تعادل دارد و رنگ او نیز پریده است .

مسیر یابی

(بدون استفاده از ابزار ،با کمک روشهای طبیعی و آشنایی با نقشه ):

جهت یابی در روز :

1-  بوسیله ساعت و نور خورشید : عقربه ساعت شما را طوری به طرف خورشید بگرانید که سایه آن درست در زیر عقربه قرار گیرد .در این حالت زاویه بین عقربه ساعت شمار و ساعت 12 را در نظر بگیرید و نیمساز آن را رسم کنید . جهت نیمساز سمت جنوب و سمت دیگرآن  به طرف  شمال می باشد .(در نیمکره شمالی کره زمین)

2-  بوسیله چوب و آفتاب : چوبی را که درازای آن حدود یک متر باشد به صورت عمود در زمین فرو کنید ،سپس سایه آن را به یک سنگ نشانه گیری نمائید ،پس از حدود یک ربع ساعت سر چوب را که تغییر جا داده دو باره علامت می زنیم ،حالا باید این دو نقطه را بوسیله خطی به هم متصل نمائیم پای چپ را روی نقطه اول و پای راست را روی نقطه دوم گذاشته روبروی ما شمال و پشت سر ما جنوب می باشد .

3-  مقطع درختان : اگر مقطع در خت بریده شده ای را ببینیم تعدادی دوایر متحدالمرکز خواهیم دید ،هر یک از آنها نشانه یک سال از عمر درخت می باشد. درختی که به طور دائم آفتاب به تنه آن تابیده باشد این دوایر در قسمتی به هم نزدیک تر است که آن قسمت شمال را به ما نشان می دهد و برعکس آن سمت جنوب       می باشد.

جهت یابی در شب :                                           

1-  بوسیله ستارگان هفت برادر (دب اکبر):در بالای قطب شمال (در فضا) ستاره ثابتی به نام ستاره قطبی که اگر رو به آن بایستسید  رو به شمال خواهد بود .برای پیدا کردن این ستاره می توان از ستارگان دب اکبر و ذات الکرسی  استفاده نمود، ستارگان دب اکبر هفت ستاره می باشند که در آسمان به شکل ملاغه هستند . اگر دو ستاره آخر یعنی لبه ملاغه را در نظر بگیرید و بوسیله یک خط آنها را به هم وصل مائید سپس پنج برابر آن را ادامه دهید به ستاره قطبی خواهد رسید.

2-  بوسیله ستارگان ذات الکرسی: این ستارگان به شکل W  بوده که راس  زاویه وسط آن به طرف ستاره قطبی می باشد .این دو گروه ستاره تقریبا در مقابل هم هستند پس در صورتی که یکی از آنها را نتوانیم بیابیم ،دیگری به کمک ما خواهد آمد.

3-                     هلال ماه :تحدب حلال ماه (برجستگی ) در نیمه اول ماه به سمت غرب و در نیمه دوم به سمت شرق می باشد .بدین ترتیب شمال و جنوب را خواهیم یافت .

4-                     سرپرست و هدایت گروه

هدف از ارائه مقاله هدایت گروه ، دانستن وظائف یک سرپرست قبل از اجرای یک برنامه در حین اجرای برنامه و بعد از اجرای برنامه می باشد .اینمسئولیت در تیم و برنامه ها از اهمیت ویژه ای برخوردار است زیرا در واقع جان افراد تیم در دست اوست به ین دلیل تصمیم گیرنده نهایی سرپرست تیم است و اوست که برنامه را هدایت می کند و همه افراد تیم از سرپرست تبعیت می کنند ومینطور نحوه اجری برنامه چه از لحاظ کیفیت و کمیت تا حدود زیادی به سرپرست بستگی دارد. و نتیجه گرفتن از برنامه نفرات تیم و خود سرپرست بدلیل صرف هزینه و زمان مهم می باشد .

نقطه اول

از لحظه ای که برنامه  به ذهن یک فرد می رسد و یا اجرای برنامه به عهده یک شخص گذاشته می شود ،مسئولیت سرپرستی او نیزآغاز می شود و شروع به برنامه ریزی و طراحی برنامه میکند.

وظایف سرپرست به سه قسمت تقسیم میشود:

·       وظایف قبل از اجرای برنامه

·       وظایف در حین اجرای برنامه

·       وظایف بعد از اجرای برنامه

وظایف سرپرست قبل از اجرای برنامه :

قبل از طراحی برنامه باید هدف از اجرای آن مشخص گردد و طبق آن برنامه ریزی گردد.

هدف از گونه طراحی سازماندهی و انجام پیش بینی های لازم جهت اجرای موفقیت آمیز و لذت بخش یک برنامه کوهنوردی اجتناب از خطرات با لقوه کوهستان می باشد.

می توان 3 عامل اصلی را برای طراحی و برنامه ریزی در نظر گرفت.

1- طبقه بندی افراد

2- طبقه بندی برنامه

3- هزینه برنامه

1- طبقه بندی افراد

تمام افرادی که خواهان شرکت در برنامه هستند را می توان طبقه بندی نمود پس از طبقه بندی و با توجه به توانائیها می توان برای صعود دیواره ای بلند نفرات را انتخاب کرد ویا راهپیمایی چند ساعته در دشتی سر سبز ویا صعود قله ای را پیشنهاد نمود.

یک سرپرست می تواند برنامه را طبق افراد شرکت کننده تعیین و طراحی کند و یا تعد از تعیین برنامه نفرات خود را برای برنامه طبق طبقه بندی آنها مشخص سازد.

واقع گرایی در طراحی و اجرای برنامه های کوهنوردی اصلی انکار ناپذیر است . نباید تحت تا ثیر احساسات به منظور تامین نظر دوستان تسلیم خواستهای غیر منطقی شده و تصمیم گیری نمود. برخی گذشتها و یا بلند پروازی ها ی غیر معقول می توانند خطر آفرین باشند . توجه کافی به قا بلیتهای افراد علاوه بر تضمین سلامتی و موفقیت تیم تجربه ای خوشایند و الگویی صحیح از یک برنا مه ریزی شده در ذهن تک تک شرکت کنندگان به یادگار باقی خواهد گذارد.

می توان افراد را بر حسب موارد زیر طبقه بندی نمود :

الف) تجربه

ب) توان (روحی وجسمی)

ج)مسئولیت پذیری

الف)تجربه

استمرار در کو هنوردی می تواند باعث افزایش تجربه گردد بدیهی است هوش دقت نظر مطالعه و تبادل نظر با دیگر کوهنوردان و افراد با تجربه می تواند این روند را سرعت بخشد.

نباید فراموش کرد که همیشه میزان تجربه هر کوهنورد با سن و حتی سالها فعالیتش رابطه مستقی  ندارد بلکه کمیت و کیفیت برنامه های موفق اجرا شده توسط وی و همچنین عملکردش در برنامه های گذشته و حال بهترین شاخص تجربه اوست.

 ب) توان

توان به معنای قابلیت اجرای برنامه را می توان به 2 قسمت تقسیم کرد :

توان روحی-توان جسمی

منظور از توان جسمی آمادگی جسمانی مناسب برای اجرای ترنامه های کوهنوردی اعم از عمومی مانند توان هوازی انعطاف پذیری استقامت و تخصصی مانند سنگنوردی و یخنوردی است.

توان روحی آمادگی ذهنی مطلوب جهت فشارهای روانی ناشی از محدودیتها و سختیهای صعود است.

آمادگی جسمی وروحی مکمل یکدیگرند ودر اکثر مواقع ضعف در یکی باعث افت دیگری خواهد شد.

ج) مسئولیت پذیری

لزوم شرکت در گروهای کوهنوردی قبول مسئولیت در حد توان و داشتن دیدگاههای جمع گرایی می باشد افراد باید از یرخی خواستها وتمایلات خود بخاطر دیگران چشم پوشی نماید و بجای تلاش برای موفقیت شخصی به دنبال کسب پیروزی گروهی باشند معمولا سرپرست یک گروه کوهنوردی پر مسئولیت ترین فرد گروه است.

در آخر طبق طبقه بندی افراد سرپرست تیم می تواند نفرات خود را برای برنامه مشخص سازد اعم از اینکه برنامه از چه نوع درجه سختی و فنی برخوردار است می تواند نفرات خود را بر حسب تجربه و توانایی ها و مسئولیت پذیری انتخاب کند تعیین صحیح نفرات تیم نقش مهمی در اجرای موفق برنامه ایفا می کند.

در صورت لزوم یک سرپرست می تواند برنامه های تمرینی برای برنامه اصلی خود در نظر بگیرد . و با اجرای برنامه هایی شرایط مشابه برنامه اصلی بوجود آورد تا در غین اینکه آمادگی افراد را اعم از تجربه توانایی جسمی و روحی و مسئولیت پذیری و.....

بالا می برد شناختی تقریبا کافی از نفرات شرکت کننده برای انتخاب و همچنین برخورد مناسب با آنها در برنامه اصلی به دست آورد . این تمرینات متوانند هم در داخل شهر باشند و هم در کوهستان. بدیهی است  تمرینات به مرور از ساده به مشکل است موفقیت در بر نامه های تمرینی باعث می شود گروه پیروزی را الگو قرار دهند افزایش تجربه با عث افزایش توان روحی می گردد.

2 – طبقه بندی بر نامه ها

برنامه های کوهنوردی را می توان بر حسب موارد زیر تقسیم بندی نمود . و یک سرپرست می تواند بر حسب موارد زیر برنامه خود را طراحی کند.

الف)مدت زمان اجرا

ب)فصل

ج)دشواری و سختی مسیر (آشنایی با منطقه)

الف) مدت زمان اجرا :

زمان بندی و مدت زمان مورد نیاز اجرای هر برنامه ای را می توان نخمین زد . اگر در محاسبات دقت نکنیم احتمال دارد در اجرای برنامه با کمبود وقت و زمان مواجه شده مجبور شویم برنامه را ناتمام رها کرده، باز گردیم.تخمین مدت زمان برنامه  می توانداز اهمیت خاصی برخوردار باشد زیرا بر اساس آن می توانیم مقدار تدارکات لازم را با خود دربنامه ببریم و برای استفاده روزانه برنامه ریزی کنیم و همینطور نفرات خاص خود را تعیین کنیم .هر قرد مدت زمان اجرا و تعداد روزها افزایش می یابد نیاز به پزشک و امکانات درمانی و نیز برخی امکانات خاص بیشتر می شود.

ب)ارتفاع :

تنوع قلل،ارتفاعات گوناگون و شرایط اقلیمی مختلف که بر آنها حاکم است ، کوهنوردان را ملزم        می سازد تنا بر حسب توانایی تکنیکی(تیمی و فردی)و امکانات و ابزاری که در اختیار دارند ،برنامه ریزی نمایند.

با افزایش ارتفاع ،دما،اکسیژن و فشار هوا کاهش یافته و صعود دشوارتر میشود.به همین دلیل بهتر است قبل از اقدام به صعود قلل مرتفع ،سطح  خود را در ارتفاعات کمتر و شرایط سهلت رمحک زد و با آگاهی بیشتر نسبت به تواناییهای خویش ، عازم مناطق مرتفع شد.نباید فراموش کرد که در ارتفاعات همیشه محاسبات قبلی درست از آب در نمی آید . جون در کوهستان تغیرات دما و شرایطجوی شدید تر و سریعتر می باشد ،معمولا آنها که خود را آماده ساخته اند،سالمتر و موفق ترند .

ج) فصل :

اطلاع  از شرایط مختلف فصلهای سال  و تاثیر آن بر کوهستان از لحاظ شرایط جوی ، اختلاف دما و بارش ها و همجنین اطلاع از مسیرهای صعود در فصول مختلف از وظایف مهم  یک سرپرست است که با توجه به آنها و محدودیتی که  بوجود می آورند ،برنامه ها را طراحی کند و در حین اجرا از آن موترد برا ی اجرای موفق برنامه استفاده کند .

معمولا مسیر های صعود در تابستان و زمستان متاوت است مسیری که در تابستن یک ساعته بسادگی طی کی شود، برفکوبی  پر حجم و چند ساعته زمستانه ، می تواند آن را تبدیل به مسیری وقت گیر و بسیار دشوار و خسته کننده نماید. یال وسیعی که چمنزاری زیبا آن را پوشانده، در زمستان میتواند مستعد ریزش بهمن باشد . نباید فراموش کرد که همیشه تایستان ساده ترین و بهترین فصل صعود نیست . صعود کوه تفتان و یا سنگنوردی در بیستون به لحاظ گرمای طاقت فرسا و کمبود آب مثل بارزی بر این مدعا است .

د) دشواری و سختی مسیر (آشنایی با منطقه ):

به لحاظ ساختاری قلل و رشته کوه ها و مناطق مختلف ، دشواری صعود یکسانی ندارند. صعود یک کوه ممکن است از مسیری بسیار سهل الوصول باشد و از جهتی دیگر نیاز به زمان بیشتر ، سنگنوردی و یا در زمستان به لحاظ تشکیل بهمنی بزرگ بسیار دشوار و خطرناک می باشد .

پیش نیاز برنامه ریزی به طریق زیر صورت می گیرد:

1)   عزیمت به منطقه ئ شناسایی مسیر مورد نظر از محل و یال نزدیک به آن در زمان مناسب

2)   عکسهای شناسایی، گزارش برنامه های مکتوب ، نقشه ها و کروکی منطقه و مسیر.

1)   کسب اطلاعات از کوهنوردانی که قبلا به آنجا  رفته اند .

در واقع بهتر است کوهنرد قبل از اقدام به صعود تا حد امکگام مشکلات  و محدودیت هاس مسیر را شناسایی کرده و بداند اب چه مسائلی مواضح خواهد شد یقینا شناخت مسیر و منطقه ،عملکرد کوهنوردی را بهبود بخشیده است و را  از لحا ظ روانی تقویت میکند و او را قادر می سازد  تا در زمان برو زمشکلات و خطرات مانند هوای خراب ، گم کردن مسیر ، حوادث و.... ایمن ترین و  ساده ترین راه را انتخاب نموده و صحیح ترین تصمیم را بگییرد .

به لحاظ دشواری و یا سرایط  خاص برخی از مسیر ها را نمی توان تعداد نفرات را به دلخواه مشخص کرد و مشکلات صعود وحدودیتهایی را به گروه دیکته می کند . در صعود با طناب یک گروه 2 نفره سریعتر از گروه 3 نفره صعود میکند .برنامهای که نیاز به برفکوبی زیادب دارد 4 نفر راحتتر از یک گروه 2 نفره برفکوبی می کنند و......

 

3. هزینه برنامه :

معمولا هزینه با مدت برنامه ارتباط مستبم دارد .مهمترین مواردی که هزینه های هر برنامه را تعیین میکند عبارتند از :

الف ) تدارکات

ب ) حمل نقل اعضا و بار

ج ) وسایل خاص

الف ) تدارکات :

در  برنامه های کوتاه مدت یکی دو روزه شاید این مورد زیاد جلوه نکند اما با افزایش روزهای برنامه به یک یا چند هفته به طور قطع   در هزینه و موفقیت های تیم تا ثیر می گزارد. تدارکات می باید بر حسب  فصل و شیوه صعود تهیه گردد.

کم بودن تدارکات نسبت به مدت زمان برنامه و نا مرغوب بودن آنها می تواند به برنامه و یا گروه آسیب رساند و جلوی موفق اجرا شدن برنامه را بگیرد . بطور مثال اگر مقدار مواد غذایی زودتر از موعد مقرر اتمام برنامه تمام شود و یا اگر در زمستان کبریتها از نوع نا مرغوب انتخاب و خریداری شوند  و یا خوب عایق بندی نشده  و مرطوب شوند حتی با وجود هوای خوب  و شرایط عالی همراهان صعود را با مشکل جد ی  روبرو خواهد کرد .میتوان در برخی از برنامه ها مقداری از تدارکات را قبل از اجرای برنامه و رد شهر تهیه کرد و بقیه را در حین اجرای برنامه ا زشهر ها و روستا ها و یا عشایر تهیه کرد .

انتخاب مناسب مواد غذایی  با توجه به مدت زمان برنامه ، فصل دشواری و نیز در صورت امکان تقریبا متناسب با ذائقه اکثریت گروه می تواند در تامین صحیح انرژی افرا د موثر باشد  و تا حدودی جلوی فشار زیاد ناشی از تلاش جسمانی شدید در ارتفاع و سرما را بگیرد .

و نیز سرپرست برنامه نیز بهتر است از وارد بودن افراد در شیوه استفده برخی وسایل ندارکاتی و عمومی مانند چادر ،چراغ های خوراک پزی و روشنایی و غیره که در برنامه می تواند آسیب رسان باشند ، مطمئن شود.

ب ) حمل و نقل اعضاء گروه ها و بارها

توجه به ساعات حرکت وسایل نقلیه عمومی بین شهری اعم از اتوبوس ، مینی بوس و قطار و هواپیما در انتخاب بهترین وسیله حمل و نقل و ایجاد تناسب و تعادل بین وقت و هزینه راهنمای خوبی باشد . در برخی موارد تعدادزیاد نفرات هزینه را کاهش می دهد به طور مثال زمانی که گروه محدودیت زمانی دارد و یا منطقه فاقد سرویس عمومی بوده و نیاز به کرایه نمودن وانت ، جیپ و مینی بوس می باشد .

معمولا حجم با ر برنامه های بلند مدت اینقدر هست که نفرات گروه ترجیح می دهند از باربران محلی کمک گرفته و یا با چهار پا داران وارد معامله شوند.

ج ) وسایل خاص :

برخی وسایل جزء وسایل ککوه نوردی حساب نمی شوندوانند یخدان ،قابلمه بزرگ و غیره  که گروه می باید آنها را تهیه کند.برخی دیگر بر حسب اجرای برخی برنامه ها نیاز به وسایل خاص دارند مانند تور  و یا چادر مخصوص دیواره ای بلند . طناب ثابت و ......

به طور کلی می توان  وظایف سرپرست را قبل از اجرای برنامه به صورت زیر خلاصه کرد:

1- تعیین هدف برنامه    2- طراحی و برنامه ریزی    3- شناسایی منطقه مورد نظر      

4- پیش بین یمئت زمان اجرای برنامه    5- تعیین نفرات شرکت کننده در برنامه

6- تعیین مسئول تدارکات و مسئول فنی و در صورت لزوم برخی مسئولیت ها ی دیگر(مسول مالی ، امداد ، راهنما و ............)    7- تعیین نوع وسیله نفلیه     8- آگاه ساختن مسئولین گروه یا والدین و دوستان ازکم و کیف برنامه     9-تشکیل دادن یک یا چند جلسه هماهنگی  

10- در صورت لزوم اجرای برنامه های تمرینی     11 – اطلاع از وضعیت آب و هوایی در طول اجرای برنامه      12- تخمین هزینه های برنامه و بهینه سازی    13- منترل تدارکات برنامه و نیز وسایل فنی     14- اگربرای برنامه وسیله نقلیه کرایه شده ، کنترل و اطمینان حاصل کردن از وضعیت فعلی آن  و پیش بینی لازم برای جاده ها     15  اطلاع سرپرست از برخی مسائل افراد تیمش بخصوص بیماریها .

 

وظایف سرپرست حین اجرای برنامه :

بدیهی است که بخش مهم وظیفه یک سرپرست از لحظه اجرای برنامه آغاز می شود .البته دین معنانیست که بخش قبلی از اهمیت کمتری برخورداراست . هر چه یک سرپسرست قبل از اجرای برنامه پیش بینی های لازم  را کرده باشد و برنامه را به شکل خوبی طراحی کرده باشد در حین اجرای برنامه از فشار کمتری برخوردار است و می تواند به راحتی برنامه ریزی خود را به اجرا در آورد . و این قسمت ازآن جهت مهم است که از این لحظه به بعد جان و سلامتی افراد گروه تا حدود زیادی د ردست سرپرست است و نیز بتواند برنامه اس را طبق برنامه ریزی قبلی و موفق انجام دهد.

-       در آغز برنامه اوصاع روحی و جسمی نفرات  و همچنین کوله و وسایل آنها  و نیز وسایل عمومی را باید کنترل کر د تا در حین اجرای برنامه مورد یا مشکلی برای گروه پیش نیاید.

-       آگاهی از کل  اوضاع در حال انجام و کنترل آنها میتواند جلوی خسارتهایی را به برنامه بگیرد.

-       در برخی موترد گرفتن راهنمایی محلی و با خبر شدن از اوضاع کنونی منطقه ضرورت پیدا م یکند ولی همیشه نمی توان به گفته هاو اطلاعات محلیان اطمینان کرد به خصوص از بابت زمان بندیهای برنامه  اما در عین حال باید به عقاید ئ روسوم آنها احترام گذاشت و افراد گروه  را از این بابت توجیه کرد.

-       مسیر یابی و شنا سایی معابر از روی نقشه و اطلاعات قبلی گاه در برنتامه ها ضرورت پیدا میکند و از آن جهت یک سرپرست باید به این فنون آگاهی داشته باشد.

-       پیدا کردن محلهای مناسب برای زمانها ی استراحت و نیز شب مانی و کمپینگ در احیای انرژی و رفع خستگی گروه موثر است و نیز تنظیم  زمانهای استراحت به موقع و کنترل آنها در این مورد نقش مهمی را داراست.

-       انتخاب صحیح  نفراتی برای مسئولیت جلوداری و عقب داری گروه بدین صورتت که این افرا د از افراد برجسته  و قوی گروه باشند تا بتوانند  ریتم مناسبی برای حرکت گروه بوجودآورند  و نیز این امکان را ب هسرپرست بدهند تانظم خوبی برای تیم بوجود آورد و بتواند ابتدا و انتهای گروه را کنترل نماید.

-       نظارت بر کار مسئولینی که برای برنامه تعیین شده اند ، اعم از جلودار ، عقب دار ، مسئول تدارکات ، مالی ، گزارش نویسی و... از وظایف مهم سرپرست است.

-       یک سرپرست باید  در طول یک برنامه اطلاع دقیقی از وضعیت وحی و جسما لفراد داشته باشد و نیز از وضعیت  امکاناتی آنها از بابت کوله و مواد غذایی و آشامیدنی و ... با خبر باشد تا در موقع لزوم  تدابیر لازم را بکار ببرد.

-       سر پرست یک تیم می تواند توانایی این راداشته باشد که در گروه  خود بین افرا د ارتباط برقرار کند و نیز اگر خود سرپرست بتواند این ارتباط را بین خود و اعضاء قوی ترسازد در کیفیت اجرای برنامه تاثیر مثبت خواهد گذاشت.

-       ایجاد نظم . هماهنگی  و کنترل ریتم حرکت گرو ه و نظارت بر حرکت افراد و جلو گیری از پراکندگی آنها بهترین صعود را به وجود خواهد آورد .

-       برخورد مکناسب سرپرست گروه با افراد گروه  بر روحیه تیم اثر مثبتی خواهد گذاشت . هر عکس العمل  از جانب او در نظز افراد جلب توجه خواهد کرد مانند چهرهای شاد ، عبوس ، نگران و گرفته و یا آرام و... که تیم از آن تاپیر میگیرد و احساسا شادمانی ، نگرانی ، دلهره و یا آرامش خاطر را در گروه به وجود می آورد . به خصوص در مواقع دشوار و خطرناک که توان روحی و جسمی افراد ممکن است تقلیل یابد نقش سرپرست در میان بسیار مهم خواهد بود و تعیین کننده .تشویق ها و روحیه دادن ها و آرام کردن گروه درمواقع بحرانی باعث خواهد شد تیم سلامت  و شاداب برنامه  را به اتممام برساند.

 

وظایف سرپرست بعد از اجرای برنامه

معمولا وظایف سرپرست با خاتمه برنامه تمام نمیشود ، بلکه کارها هست که بعد از اجرای برنامه سرپرست باید بدانها توجه داشته باشد دادن گزارش نامه برنامه با نقشه و کرکی دفیف  و یا پیگیری کار نویسنده گزارش برنامه به گروه از آنجمله است .

پیگیری موارد  مالی و برخی تصمیمات در باب آنها و نیز برخی تدارکات باقی مانده .

اطلاع حاصل کردن از اوضاع و سلامت افراد بعد از خاتمه برنامه .

پیگیری وسایل فنی  و عمومی برنامه و کنترل آنها  و بازگرداندنشان به گروه یا صاحبانشان .

در صورت تمایل برگذاری جلسه پیشنهادات و انتقادات و بحث در مورد برنامه و...

بنابراین می بینیم که چه مسئولیت سنگینی بر عهده سرپرست برنامه قراردارد ولی از هنرهای یک سرپرست این است که بتواند برخی از مسئولیتها را به شکل صحیحی بین نفرات گروه تقسیم کند و خود مانند یک مدیر بر کار آنها نظارت و کنترل داشته باشد و به انها جهت و سو دهد .افرادی که برای این مسئولیت ها برگزیده می شوند باید هر لحظه سرپرست برنامه را در جریان کارها قرار دهد و گزارشی در اختیار سرپرست قراردهد تا لو بتواند طبق آنها برنامه بایستی آمار کامل و دقیق تدارکات  را بداندو سرپرست رادر جریان آن قرار دهد و نیز تهیه تدارکات  برنامه زیر نظر سرپرست باشد و برای استفاده از آنها و تعیین مقدار سهمیه روزانه (به خصوص غذایی) در طول مدت برنامه را با سرپرست هماهنگی کند .

در حین صعود در صورت برخورد با مسیر های فنی ، مسئول فنی برنامه مسئولیت تیم را به  عهده می گیرد  بدیهی است که خود سرپرست می تواند مسئول فنی نیز باشد .

ممکن است سرپرستی بخواهد تمام مسئولیتها را خود بر عهده بگیرد در این صورت سرپرست باید از تبحر خاصیبرخوردار باشد تا بتواند هم از عهده مسئولیتهایش بر آید و همچنین وظیفه سرپرستی اش را خوب انجام دهد ولی اگر غیر این باشد خستگی و فشار شدید ی را باید تحمل کند که این باعث می شود تمرکز روی برنامه از بین برود  و کنترل برنامه ها با مشکل مواجه شود .و در  برخی مواقع با خطر روبرو شود.برگزیدن کمک سرپرست می تواند میتواند کمک و مشاور خوبی برای سرپرست باشد و نیز اگر احیانا اتفاقیبرای سرپرست تیم رخ دهد تیم دچار مشکل نشود و فردی وجود داشته باشد که این مسئولیت را بر عهده بگیرد.

در بعضی از موارد آزاد گذاشتن برنامه و افراد می تواند در جذابتر کردن برنامه روی نفرات موثر باشد به شرطی که سرپرست توانایی کنترل و جمع و جور کردن آن را داشته باشد ،بدیهی است که این مورد در شرایط خوب برنامه و منطقه پذیر است و همین مورد در شرایط دشوار تر مانند مه ، مسیر صخره ای و یا بهمن  خیز می تواند جان  افراد را به خطر اندازد .

حال با توجه به انچه گفته شد میتوان خصوصیات یک سرپرست را به طور خلاصه به صورت زیر بیان کرد :

·        آشنایی با اصول ابتدایی  کوهنوردی و سنگنوردی و یخ و برف و همچنین گذراندن برخی دوره ها از جمله جهت یابی ، هواشناسی، خطرات کوهستان ، نقشه خوانی ، تغذیه ، کمکهای  اولیه و...

·        کنترل روانی و روحی خود در طول برنامه .

·        تجربه شرکت در چندین برنامه کوهنوردی .

·        اخلاق

·        شناخت از خود (نقاط قوت و  ضعف جسمی و روحی و...)

·        انعطاف پذیری : مشورت باا افراد و تصمیم گیری نهایی توسط خودش ، اصرار ورزیدن یی مورد بر اجرای کامل برنامه در صورت غیر ممکن بودن و یا خطر ریسک ننمودن

·        در هنکام خطر خونسرد و قاطع وسریع باشد

·        باید تحمل سخترین شرایط را داشته باشد

·        واقع گرایی و تابع احساسات نشدن

·        برخورداربودن از توانایی روحی و جسمی بالا

·        تا حدودی توان خلاقیت و مدیر و مدبر بودن و قدرت کنترل

·        قابلیت پذیرش انتقاد و یا پیشنهاد از جانب افراد گروه

در آخر باید این موضوع را در نظر بگیریم که همیشه ننمی توان یک سرپرست کامل بود و امکان خطا  و اشتباه وجود دارد  و نباید به خود غره شد و برنامه ایجاد کرد و افرادی را با خود برد که از حد توان ما خارج است .باید حد و توانایهای خود را بدانیم  و آن را قبول کنیم  بر طبق آن برنامه ریزی کنیم زیرا اگر خدایی ناکرده اتفتقی در برناکمه ای که ما سرپرست آن هستیم بیفتد موجب پشیمانی ها و مسائل جبران نا پذیری خواهد شد ، چه بسا کوهنوردان خوبی به همین دلایل کوهنوردی را کنار گذاشته اند .